Heiligen.net

Genovefa van Brabant

† ca 760 · Trier, Duitsland · kluizenares

Illustratie.

Het leven van deze heilige Genovefa berust geheel op legende.
Zij was gehuwd met paltsgraaf Siegfried. Deze zou geleefd hebben in de 8e eeuw. Maar tijdens diens afwezigheid probeerde zijn hofmeester Golo haar te verleiden; tevergeefs.
Angstig geworden zorgt Golo ervoor dat hij zijn meester onmiddellijk bij diens thuiskomst te spreken kan krijgen, en beschuldigt zijn vrouw van overspel en echtbreuk. Zijn meester gelooft hem eerder dan zijn echtgenote. Het vonnis luidt dat zij met haar pasgeboren kind de verdrinkingsdood zal moeten ondergaan. Maar de dienaar die het vonnis moet uitvoeren, voert haar naar een zeer eenzame plek in het woud en laat haar daar ontsnappen. De legende vertelt dat er een wonder aan te pas kwam.
Genovefa blijft daar in de eenzaamheid van een holle boom wonen als kluizenares. Vele jaren later voert de jacht haar vroegere echtgenoot langs die plek; hij ontdekt haar, herkent haar en raakt overtuigd van haar onschuld. Golo wordt ter dood veroordeeld en wordt gevierendeeld.
Op de plek waar zich dat alles zou hebben afgespeeld werd later een gedachteniskapel gebouwd.

Verering & Cultuur

Haar legende werd beroemd door het verhaal L'innocence reconnue ou vie de Sainte Geneviève de Brabant (1638). Friedrich Hebbel schreef er een toneelstuk over: ‘Genoveva’. Robert Schumann componeerde een opera ‘Genoveva’ (1848).
Even ten zuiden van het plaatsje Mendig in de Oost-Eifel ligt de Fraukirch, een bedevaartkerk, aan Maria toegewijd. Maar Maria is daar volkomen overvleugeld door een uit steen gekapt altaar (1664) dat in reliëf het verhaal vertelt van Sint Genovefa.

Ditzelfde gegeven komen we ook tegen bij Virginia van Ste-Verge († 7e eeuw? feest 7 januari) en Ida van Toggenburg († 1226; feest 3 november).

Afbeeldingen

Illustratie door L. Beyaert.
. Illustratie door L. Beyaert.
Genovefa met haar baby verbannen in de eenzaamheid van het woud.
1841, Richter, schilderij — Hamburg. Genovefa met haar baby verbannen in de eenzaamheid van het woud.
Genovefa met haar baby verbannen in de eenzaamheid van het woud.
1841, Richter, schilderij (detail) — Hamburg. Genovefa met haar baby verbannen in de eenzaamheid van het woud.
Legende van Sint Genovefa.
1664, altaarretabel, steenreliëf — Mendig. Legende van Sint Genovefa.
Grafelijk slot van paltsgraaf Siegfried .
1664, altaarretabel, steenreliëf — Mendig. Grafelijk slot van paltsgraaf Siegfried .
Graaf Siegfried neemt afscheid van zijn gemalin Genovefa (boven) en vertrekt in een groot gezelschap ridders.
1664, altaarretabel, steenreliëf — Mendig. Graaf Siegfried neemt afscheid van zijn gemalin Genovefa (boven) en vertrekt in een groot gezelschap ridders.
Gravin Genovefa wordt onder geleide naar het bos verbannen.
1664, altaarretabel, steenreliëf — Mendig. Gravin Genovefa wordt onder geleide naar het bos verbannen.
Genovefa leeft als kluizenares in een holle boom (rechts boven); zij en haar zoontje (midden) worden onder bescherming van Maria (staand links boven) in leven gehouden door een rekoe.
1664, altaarretabel, steenreliëf — Mendig. Genovefa leeft als kluizenares in een holle boom (rechts boven); zij en haar zoontje (midden) worden onder bescherming v…
Jaren later gaat Siegfried uit jagen...
1664, altaarretabel, steenreliëf — Mendig. Jaren later gaat Siegfried uit jagen...
... stijgt af (voorgrond) en treft zijn sinds jaren verbannen gemalin in de holle boom (boven).
1664, altaarretabel, steenreliëf — Mendig. ... stijgt af (voorgrond) en treft zijn sinds jaren verbannen gemalin in de holle boom (boven).
Onder toeziend oog van Siegfried en Genovefa (rechts boven) wordt Golo gevierendeeld.
1664, altaarretabel, steenreliëf — Mendig. Onder toeziend oog van Siegfried en Genovefa (rechts boven) wordt Golo gevierendeeld.
Later wordt op die plek een gedachteniskapel ingewijd door een bisschop met assistent; in het boek op de grond staat te lezen 'Ora pro nobis' (Bid voor ons!)
1664, altaarretabel, steenreliëf — Mendig. Later wordt op die plek een gedachteniskapel ingewijd door een bisschop met assistent; in het boek op de grond staat te …
Mariabedevaartkerkje van Mendig, Eifel, Duitsland. Van binnen bevindt zich het altaaretabel van Genovefa.
. Mariabedevaartkerkje van Mendig, Eifel, Duitsland. Van binnen bevindt zich het altaaretabel van Genovefa.
Interieur van het Mariabedevaartkerkje te Mendig, Eifel, Duitsland. In het koor het rijkbewerkte altaarretabel uit 1664.
. Interieur van het Mariabedevaartkerkje te Mendig, Eifel, Duitsland. In het koor het rijkbewerkte altaarretabel uit 1664.

Bronnen

© A. van den Akker s.j. / A.W. Gerritsen — overgenomen van heiligen.net

Genovefa van Brabant · Heiligen.net