Zeno van Verona

Waarschijnlijk was hij afkomstig uit Mauretanië in Noord-Afrika (= het huidige Marokko). In 362 werd hij gekozen tot de achtste bisschop van de Noord-Italiaanse stad Verona. Van de preken die hij hield zijn er enkele bewaard gebleven. Daaruit blijkt, dat hij veel nadruk legde op het leerstuk van de Drie-Eenheid. Daar zullen de troebelen met de Arianen van zijn tijd wel niet vreemd aan geweest zijn.

Daarnaast besteedde hij regelmatig aandacht aan het mysterie van Maria's maagdelijkheid. Christenvrouwen raadde hij aan maagd te blijven, ook als ze niet samen gingen wonen in een soort kloostergemeenschap.

Hij staat te boek als excorcist (= duiveluitdrijver; volgens een latere legende dreef hij de duivel uit bij een bezeten dochter van de Romeinse keizer) en als wonderdoener. Zo zou hij volgens paus Sint Gregorius de Grote († 604; feest 3 september) de stad Verona eens gered hebben van een overstromingsramp.

Een latere levensbeschrijving weet te vertellen, dat hij de marteldood zou zijn gestorven. Zo staat het in het oude Romeinse martelarenboek: "Te Verona: het lijden van de heilige Zeno, bisschop. Temidden van de stromen der vervolging bestuurde hij de kerk bewonderenswaardig met vaste hand. Hij verwierf de martelaarskroon onder keizer Galliënus."

Deze soldatenkeizer was echter aan de macht van 253-268. Terwijl Zeno ruim honderd jaar later stierf in 371 of 372. Vandaar, dat men twijfelt aan de waarheid van het martelaarsverhaal. Wellicht is hier sprake van verwarring met de Romeinse Sint Zeno, die op de 14e februari van een onbekend jaar de marteldood stierf en wiens stoffelijk overschot ten tijde van paus Paschalis I († 824; feest 14 mei) werd overgebracht naar de kerk van Santa Prassede?

Hij werd begraven in de stad Verona. Boven zijn graf verrees de kerk van San Zeno Maggiore.

Zeno is patroon van de Italiaanse steden Pistoia en Verona.
Ook in het Duitse taalgebied geniet hij verering. Deze ontstond, toen Sint Corbinianus van Freising († 730; feest 8 september) in Mais bij Merano in Zuid-Tirol een kerk bouwde, gewijd aan de heiligen Zeno en Valentinus van Terni. In het Zuid-Duitse stadje Radolfzell behoort hij met de martelaren Theopontus en Senesius tot de zogeheten Hausherren.
Zijn voorspraak wordt ingeroepen tegen hoog water en overstromingen, watersnood en watergevaar; en voor het leren lopen en praten van kinderen.

Hij wordt afgebeeld als (zwarte) bisschop (tabberd, mijter, staf): aan zijn staf heeft hij vaak een vis. (Dat heeft hij te danken aan de legende, dat afgezanten van keizer Galliënus een vis hadden gestolen van Zeno's vangst; toen de dieven de vis wilden gaan koken, zou het dier uit eigen beweging naar Zeno teruggezwommen zijn. Latere uitleggers zien in dit verhaal een symbool van een heiden die zich tot het christendom bekeert).