Wiho van Osnabrück

Over Wiho is bijzonder weinig bekend.
Rond 780 wist Karel de Grote († 814; feest 28 januari) de Saksen aan zich te onderwerpen. Hun strijdlustige hertog Widukind († ca 807; feest 7 januari) nam na een lang bekeringsproces de godsdienst van de christenen aan en liet zich in 785 dopen.
In diezelfde tijd kwam Wiho naar dat gebied om de Saksers het evangelie te verkondigen. Kwam hij op eigen gelegenheid? Of was er om iemand gevraagd? Gezien het verdere verloop van de gebeurtenissen ligt dat laatste het meest voor de hand. Want niet lang nadat Karel de Saksen onderworpen had, maakte hij van Osnabrück een bisschopszetel en vroeg paus Adrianus Wiho te benoemen tot eerste bisschop. Het precieze jaar is niet bekend. Het bisdom Osnabrück zelf houdt het jaar 780 aan als stichtingsdatum.
Het gaat hier waarschijnlijk om paus Adrianus II (867-872) en niet om Adrianus III (884-885).
Van Wiho is bekend dat hij stamde uit een Friese familie. Sommige bronnen menen te weten dat hij uit Leeuwarden kwam. Hij had zijn opleiding gekregen aan de kloosterschool van Gregorius († 775; feest 25 augustus) in Utrecht. Vanaf ongeveer 780 werkte hij als missionaris in het gebied van de Saksers. Had Wiho de school verlaten bij de dood van Gregorius en was hij al zwervend in Saksen terecht gekomen? Of had Karel wellicht aan die school om een krachtige missionaris gevraagd die het bekeringswerk onder de Saksers ter hand kon nemen? En had men Wiho gestuurd?
Hoe dan ook, hij staat te boek als een man van geloof en cultuur die het christendom in die omgeving vaste voet heeft gegeven.