Comgall van Bangor

Feest 10 mei

Hij was een zoon van Séadna en Brígh uit Dalaradia, in de buurt van Magheramorne, in Ulster. De legende weet te vertellen dat zijn moeder, zittend in een kar met zijn vader, de aandacht trok van Aona Mac Nise († 6e eeuw; feest 20 januari). Hij voorspelde haar dat de zoon die zij ter wereld zou brengen, een koning zou zijn die over velen zou regeren. Comgall werd monnik in Clonenagh (ook Cluain-Adnach) onder Sint Fintan († 603; feest 17 februari). Vervolgens bracht hij enige tijd door in klooster Clomacnoise onder abt Ciaran († 549; feest 9 september). Terug op zijn geboortegrond werd hij priester gewijd door een bisschop genaamd Lughaedh. Halverwege de 6e eeuw stichtte hij klooster Bangor in het Graafschap Down. Hij hield er een uiterst strenge regel op na. Desondanks - of misschien wel juist daardoor - werd zijn vestiging een broedplaats van grote zwerfmonniken. Zo behoorden Sint Columbanus († 615; feest 23 november) en diens gezel Sint Gallus († 646; feest 16 oktober) tot zijn leerlingen alsmede Sint Molua (of Lua) van Kyle († 609; feest 4 augustus), Blane van Dunblane († 590; feest 11 augustus) en vele anderen.
Men schat dat hij alles bijeen zo’n drieduizend monniken onder zijn leiding had, al of niet in Bangor. Naar het schijnt trok ook Comgall zelf veel rond; hij zou tot in Schotland, Wales en Cornwall gekomen zijn. Hij stond bekend als een heilig man van grote wijsheid en onderhield contacten met o.a. Sint Columkil van Iona († 597; feest 9 juni), Sint Cormac († 6e eeuw; 12 december), Sint Finbar van Innis-Doimhle († 6e eeuw; feest 4 juli), Sint Kenneth van Kilkenny († 599; feest 11 oktober) en Sint Fiachra van Ullard († 6e eeuw; feest 2 mei); deze laatste  diende hem ook de laatste sacramenten toe.
Hij stierf op hoge leeftijd in ‘zijn’ Bangor aan het begin van de 7e eeuw.
Hij werd als abt opgevolgd foor Fionnchu († 6e eeuw; feest 28 november).

Een antifonarium van het einde van de 7e eeuw bevatte reeds hymnen op Sint Comgall.