Heiligen.net

Rolenda van Gerpinnes

† 8e eeuw · Henegouwen, België · maagd

Rolenda van Gerpinnes
>1900, Beeldje — Gerpinnes, België
Ook bekend als
Orlanda, Rodlinda, Rolanda, Rolande, Rolende, Rolendis, Rotlande

In de kapel van een adellijke boerenhoeve te Villers-Poterie in de Belgische Ardennen bevindt zich een steen waarin gegraveerd staat dat op deze plek de heilige maagd Rolende is gestorven. Op 8 mei 1103 werd de sarcofaag waarin haar lichaam rustte door bisschop Otbert van Luik met plechtig vertoon op het altaar van de kerk te Gerpinnes geplaatst; daarmee gaf hij te kennen dat zij officieel als heilige mocht worden vereerd. In 1599 werd de oude kist vervangen door een prachtig bewerkte reliekschrijn, die tot op de dag van vandaag als één van de kostbaarste schatten in de kerk van Gerpinnes wordt bewaard.

Maar wie was die geheimzinnige heilige Rolende?

Volgens de gelovigen van destijds moest zij een groot heilige geweest zijn; een kind van God, een koningskind. Historisch onderzoek leert dat de oorspronkelijke sarcofaag stamt uit de achtste eeuw. Zo concludeerde men dat zij een dochter moest zijn van Diederik, de laatste koning der Lombarden, en zijn gemalin Ansa. In hun tijd heerste er haat en nijd tussen de Lombarden en de Karolingers. In een poging tot verzoening werd hun oudste dochter, Ermengardis, uitgehuwelijkt aan Karel de Grote. Zulke huwelijken op zakelijke basis waren in die tijd heel gewoon. Maar bij nader inzien moest Karel niets van zijn bruid hebben en hij verstootte haar schaamteloos. Dat maakte dat de oude strijd weer in alle hevigheid ontbrandde.

In 774 kwam Karel echter als overwinnaar uit de strijd tevoorschijn. Koning Diederik werd met zijn hele hofhouding verbannen naar het beroemde klooster Corbie aan de Somme in Noord-Frankrijk, dat in die tijd onder leiding stond van een neef van Karel, abt Adelhard († 826; feest 2 januari).

Desondanks probeerde Diederik verbetering aan te brengen in zijn benarde positie. Daartoe gaf hij een voor een zijn dochters ten huwelijk aan elke vorst van wie hij ook maar de geringste hulp verhoopte. Zijn dochter Rolende zag langzamerhand haar beurt dichterbij komen. Maar zij gruwde bij het idee aan de zijde te moeten leven van een of andere Schotse of Ierse prins; zij wilde liever maagd blijven en haar leven als kloosterzuster aan God toewijden. Ze had haar zinnen gezet op het klooster van Sint-Ursula-en-de-elfduizend Maagden in Keulen en vertrok in het geheim, vergezeld door een enkele hofdame en een paar ridders. Omdat zij aan zulke inspanningen niet gewend was, werd ze halverwege overvallen door uitputting. Ze vond een hartelijk onthaal op een versterkte boerenhofstede in Villers-Poterie. Daar stierf ze korte tijd later.

Zoals gezegd, waren de omstanders er zeker van dat ze met een groot heilige van doen hadden.

Op haar graf zouden in de eeuwen daarna vele wonderen en genezingen zijn gebeurd.

Afgebeeld

Zij wordt afgebeeld als iemand van koninklijken bloede, gekleed in vorstelijke gewaden en met een kroon op het hoofd. Er is ook een afbeelding bekend, waarop ze op haar sterfbed een blinde en manke knecht naar de pastoor stuurt om  de laatste sacramenten. Hij komt genezen terug.

Afbeeldingen

— Gerpinnes
— Gerpinnes
Doopvont.
— Gerpinnes. Doopvont.
8e eeuw(?), Sarcofaag Sint Rolendis — Gerpinnes
8e eeuw(?), Reliekschrijn — Gerpinnes
< 1700, Reliekschat Sint Rolendis — Gerpinnes
Het (vertaalde) onderschrift luidt: 'Op 16 december 1620 viel de 22-jarige Ian Thomas, inwoner van Gerpine en van beroep mijnwerker, in een gat vlakbij de kluizenaarscel van Sint Rolende. Daar heeft hij 7 dagen gelegen overdekt met aarde zonder eten of drinken. Door Gods genade, de hulp van de Maagd Maria en de Heilige Rolendis werd hij op de 22e van dezelfde maand gered van de dood.' .
< 1700, Ex-votopaneel — Gerpinnes. Het (vertaalde) onderschrift luidt: 'Op 16 december 1620 viel de 22-jarige Ian Thomas, inwoner van Gerpine en van beroep…
Illustratie.
. Illustratie.
ca 1920, Glasschilderkunst — Tamines
ca 1900, gips — Vaals
[Met dank aan Vic Van Cutsem]
ca 1935, sculptuur — Brûly-de-Pesche. [Met dank aan Vic Van Cutsem]

Bronnen

© A. van den Akker s.j. / A.W. Gerritsen — overgenomen van heiligen.net