Heiligen.net

Andreas van Constantinopel

† 911 · dwaas omwille van Christus

Op deze icoon zijn twee feesten bij elkaar gebracht. In de bovenste helft zien we hoe Christus (links boven) wordt aanbeden door Maria met haar sluier (pokrov, schutsmantel) over haar biddende handen gespreid. Zo doet zij haar voorbede voor de aanwezige gelovigen. Achter haar Johannes de Doper, Johannes de Evangelist, Petrus, de drie oosterse kerkvaders en vele andere heiligen. Allen zijn in de wolken...(de hemel). Bij dit verhaal behoren: Andreas de Dwaas omwille van Christus, en zijn leerling Epifanius. Hen zien we afgebeeld op de benedenste laag, derde en vierde van rechts. Andreas wijst zijn leerling op de verschijning. Op die onderste laag is de legende van Romanus Melodus toegevoegd. We zien rechts onderin hoe hij in de nacht een verschijning krijgt van de Heilige Moeder Gods. In het midden staat hij op een verhoog te zingen voor enkele prelaten, de keizer linksonder) en de keizerin (daarboven).
Ook bekend als
Andrej, van Byzantium, Dwaas, Jurodivyi, Salus, Stultus

Zijn leven werd opgetekend door zijn tijdgenoot Niceforus, priester in Constantinopel. Aanvankelijk is hij slaaf bij een zekere Theognostus, een rijk man woonachtig in Constantinopel, ten tijde van keizer Leo de Wijze († 912). Hij is getalenteerd en zijn meester geeft hem toestemming te leren lezen en schrijven. Daarnaast is Andreas een vroom man, en bezoekt met grote devotie geregeld de kerk.

Op een dag besluit hij Christus te volgen, vooral in zijn dwaasheid. Als hij water gaat putten, kleedt hij zich uit tot op het blote lijf, verknipt zijn kleren tot vodden, en stelt zich aan als een idioot. Zijn meester is erg verdrietig, en laat hem vastbinden in de kerk van Sint Anastasia de boeienbevrijdster. Misschien dat op haar voorspraak…? Maar de situatie van Andreas verandert niet. Uiteindelijk geeft Theognostus zijn veelbelovende slaaf van weleer de vrijheid. Door zijn geestesziekte is hij onbruikbaar geworden.

Vanaf dat moment dwaalt Andreas door de stad zonder dak boven zijn hoofd. Elke aalmoes die hij krijgt, geeft hij onmiddellijk weer weg onder het maken van grapopen en fratsen; met de bedoeling dat men vergeet hem te bedanken ( 'dwaas' omwille van Christus). Hij kan dwars door mensen heen kijken, weet wat er in hen omgaat: zij kunnen hun gedachten en gevoelens voor hem niet verborgen houden. Intussen ontvangt hij de wonderlijkste visioenen en openbaringen. Beroemd is het visioen van Maria van de Schutsmantel (0911; feest 1 oktober).

Hij sterft uitgeput na een leven van buitengewoon strenge verstervingen.

Bronnen

© A. van den Akker s.j. / A.W. Gerritsen — overgenomen van heiligen.net