Heiligen.net

Petroc van Cornwall

† ca 594 · (Paerec, Pédrog, Perec, Pérec, Perech, Pereg, Perreuc, Perreuse, Perreux, Petreuc, Petreux, Petrocus, Petrok, Pezdrec, Pezrec of Pretraec) van Cornwall, Brittannië · kluizenaar

Petrock-Cornwall
ca 1800, (?), houtsculptuur — Bretagne, Frankrijk
Patroon van
Handschoenmakers (Wales)Leerbewerkers (Wales)

Zijn naam is verbonden met Padstow en Bodmin. Naar verluidt zou hij in elk van beide plaatsen een kloostertje hebben gesticht. Hoewel hij eind 6e eeuw stierf, duikt zijn naam pas voor het eerst op in documenten uit de 10e eeuw.  Een eerste levensbeschrijving (‘First Life’) verschijnt halverwege de elfde eeuw. Er zijn alleen nog Bretonse afschriften van, maar waarschijnlijk is het toch van de hand van een monnik uit Bodmin.

First Life

Het beweert dat Petroc de zoon was van een Welshe vorst. Bij diens dood zag hij ervan af zijn vader op te volgen. Tezamen met zestig andere adellijke lieden legde hij de kloostergeloften af, en gezamenlijk trokken ze naar een Ierland om er hun opleiding te krijgen.

Zij zouden geland zijn in de monding van de Hail (het Camel-estuarium), waar Petroc een bron deed ontspringen. Er zou ene Samson een kloostercel bewoond hebben. Maar die naam is waarschijnlijk ingegeven door het feit dat er lange tijd een kapelletje heeft gestaan dat aan Sint Samson van Dol († 565; feest 28 juli) was toegewijd. In de buurt woonde een bisschop die Wethenoc heette. Hij had een kluizenaarscel voor zichzelf gebouwd; deze stond hij af aan Petroc. Daaruit zou het latere Padstow groeien. Daar leidden Petroc en zijn gezellen dertig jaar lang een streng kluizenaarsleven.

Toen vond hij de tijd gekomen om op pelgrimsreis te gaan naar Rome en Jeruzalem. Vervolgens trok hij verder naar India. Voor de kust daar betrok hij een eiland. Hij beschikte over één vis waarvan een stuk hem elke dag tot voedsel diende.

Door een engel gewaarschuwd naar huis terug te keren, bevrijdde hij Cornwall van een afschrikwekkend monster. Het diende als huisdier van een tiranniek stamhoofd die op die manier wetsovertreders meende te moeten straffen. Daarnaast wekte Petroc ook nog een dode ten leven.

Nu wees Petroc iemand aan die het klooster onder zijn hoede moest nemen. Zelf trok hij met twaalf man verder de wildernis in. Orme vermoedt dat hij zich vestigde in Little Petheric. Toulson spreekt van een plek in Bodmin Moor, waar Petroc gewoond schijnt te hebben in een kluizenaarscel die de vorm had van een bijenkorf. Daar redde hij eens een hert dat bij hem zijn toevlucht zocht en opgejaagd werd door een plaatselijke vorst, genaamd Constantine. Petroc bekeerde de vorst en zijn hele hofhouding tot het christelijk geloof.

Tenslotte trok hij zich nog verder terug in de eenzaamheid. Daar trof hij weer een groepje kluizenaars aan. Tenslotte stierf hij op een 4e juni.

Gotha-life

In de 12e eeuw verscheen er een nieuwe versie van zijn leven, het zogeheten ‘Gotha-life’, veel uitgebreider dan de eerste. Nu wordt hij familie van allerlei reeds bekende personen, zoals Sint Cadoc († 570; feest 24 januari). Zijn graf wordt definitief in Padstow gesitueerd.

Verering & Cultuur

Zowel Padstow als Bodmin pretenderen zijn graf te bezitten. Op zijn graf zouden na verloop van tijd veel wonderen en genezingen hebben plaats gevonden. Er doen daar vele wonderverhalen de ronde. Zo zou daar ooit tijdens een zware storm voor de kust een schip in de problemen zijn gekomen, waarop een heel internationaal gezelschap zat. Ieder riep zijn eigen heilige aan. Lieden uit Cornwall zochten hun toevlucht bij Sint Petroc. Deze verscheen hun in een witte albe met een wierookvat in de hand. Hij bewierookte het schip, en de storm was geluwd.

Het is opvallend dat middeleeuwse afschriften van de ‘First Life’ alleen nog in Bretagne te vinden zijn. Daar kende hij dan ook grote verering, getuige de vele plaatsnamen die aan hem herinneren:

Er zijn vier plaatsen die ‘Lopérec’ (= aan Pérec [= Petroc] toegewijde plek’) heten : één in Côtes-du-Nord, in de gemeente Perros-Guirec (arr. Lannion); en drie in Finistère: twee in de gemeente Rosporden (bij St-Yvi en Elliant), en één in de gemeente Le Faou (arr. Châteaulin).

Daarnaast is er een plaats genaamd Bopérec (= ‘residentie van Perec’), gemeente Port-Louis in Morbihan. Plus St-Perreux, gem. Allaire, Morbihan; en St-Petreuc, gem. Châteuaneuf-d’Ille-et-Villaine.

Patronaten

Tot het eind van de 16e eeuw kende Wales een gilde van handschoenenmakers en leerbewerkers die hem als patroon hadden.

Afgebeeld

Hij wordt afgebeeld als bisschop (mijter, staf); soms met een hert of ree; Toulson geeft hem een rokend wierookvat in de handen vanwege het wonderverhaal van de geredde schipbreukelingen.

Afbeeldingen

18e eeuw, houtsculptuur — St-Perreux
ca 1980, steensculptuur — St-Perreux
Sint Petroc verkondigt evangelie.
ca 1920, glasschilderkunst — Cornwall. Sint Petroc verkondigt evangelie.

Bronnen

© A. van den Akker s.j. / A.W. Gerritsen — overgenomen van heiligen.net