MARIA icoon-Hodegitria

Maria.icoon-Hodegitria (in het Russisch: Owsepathaja )

In de oosterse kerk wordt het feest gevierd van de icoon van heilige Moeder Gods 'Hodegitria' (= 'wegwijzeres'). Deze titel is afgeleid van de naam van de kerk 'Ton Hodegon' (= 'De Wegwijzer') in Constantinopel; daar was een beeltenis van Maria aanwezig welke grote verering genoot. Maria wordt ten halve lijve afgebeeld, Christus dragend op haar linker arm; Hij is ten voeten uit weergegeven; Hij zegent met de rechterhand en in zijn linker draagt Hij de boekrol.
Met haar rechterhand wijst Maria op Jezus, de Weg.

Overlevering

Volgens de overlevering was dit de icoon die Lukas, evangelist en schilder, van de Heilige maagd zou hebben vervaardigd. Hij zou haar geschonken hebben aan Theofilus, de man voor wie hij de twee boeken schreef die ook in het Nieuwe Testament zijn opgenomen: zijn evangelie (01,03) en het boek van de Handelingen van de Apostelen (01,01).

Na verloop van tijd kwam de icoon in het bezit van keizerin Pulcheria († 453; feest 10 september). Zij gaf de icoon een ereplaats in de door haar gestichte Mariakerk van Blacherna in Constantinopel. In die kerk werd sinds 474 ook het kleed van Maria bewaard (feest 2 juli) dat twee pelgrims uit Constantinopel in het huis van een joodse vrouw te Nazareth hadden aangetroffen.

Legende
Een legende vertelt hoe Maria eens verscheen aan twee blinden. Zij zou hen op wonderbare wijze naar haar icoon hebben geleid. Daar aangekomen vonden zij beiden genezing. Daar zou de oorsprong liggen van de naam ‘Hodegitria’, ‘zij die de weg wijst’.
Tijdens de iconenstrijd bracht men de icoon in veiligheid in het Pantokratorklooster door het in een muur in te metselen, voorzien van een brandende lamp.
Toen de tijd van de iconoclasten voorbij was, haalde men de icoon weer tevoorschijn. De lamp brandde nog.