Facundus van Sahagun met Primitivus

Volgens de legendarische overlevering worden zij beschouwd als twee zonen van Marcellus van Tanger († 298; feest 30 oktober).

Deze was afkomstig uit de Spaanse stad León en diende als honderdman in het Romeinse leger. Tijdens de feestelijkheden ter gelegenheid van de verjaardag van keizer Maximinianus (284-305) weigerde hij deel te nemen aan de offerrituelen: hij was christen, alleen aan Christus bracht hij offers. Hij wierp zijn wapens weg en rukte de soldateninsignes van zijn kleding. Dat was heiligschennis en voor een soldaat hoogverraad. Op last van de toenmalige stadsprefect Agricolaus werd hij berecht, gefolterd en uiteindelijk met het zwaard onthoofd.

De klerk Cassianus († 298; feest 3 december), die de gang van zaken moest vastleggen in Acta (= verslagen), was diep onder de indruk van Marcellus' standvastigheid, en de rust en blijdschap die hij uitstraalde. Tegelijk ergerde hij zich aan de oneerlijkheid waarmee de rechter te werk ging. Toen Marcellus onterecht ter dood werd veroordeeld († 298; feest 30 oktober), smeet hij zijn lei en griffel neer en riep uit dat ook hij christen was. Hij werd gearresteerd en op zijn beurt aan verhoren en folteringen onderworpen. Enkele weken na Marcellus stierf hij de marteldood.
^{101;101a;102;106} ]

Volgens de overlevering had Marcellus twaalf zonen, die allen de marteldood stierven: Claudius, Lupercus & Victorius van León; Facundus & Primitivus van Sahagun († ca 300; feest 27 november); Hemiterius (ook Emeterius of Emiterius) & Cheledonius (ook Celedonius) van Calahorra (" 300; feest 3 maart); Servandus & Germanus van Cadiz († ca 300; feest 23 oktober); Faustus, Januarius & Marcialis van Cordova († ca 304; feest 13 oktober).

Het heeft er alle schijn van dat we hier te doen hebben met legendevorming. Waarschijnlijk zijn er een aantal bekende martelaren uit dezelfde tijd aan Marcellus toegevoegd; op die manier begon Marcellus steeds meer op Jezus te lijken, die immers ook twaalf geestelijke 'zonen' om zich heen had. Tegelijk bracht men verband tussen allerlei verspreide martelaarsverhalen.

Facundus en Primitivus werden onthoofd aan de Cearivier. Op die plek werd in later eeuwen de beroemde benedictijner abdij San Facundo gesticht. Daaruit groeide de huidige stad Sahagun.