Spiridon is geboren en getogen op Cyprus. Hij was een man van eenvoud en voorzag in zijn levensonderhoud als schaapherder. Op jonge leeftijd was hij al gehuwd; hij had een dochter Irene. Hij was een gelovig mens. Tijdens de hardvochtige christenvervolgingen rond het jaar 300 had hij tot de arrestanten behoord. Keizer Maximianus (284-305) had hem laten folteren: hij liet hem een oog uitsteken en sneed hem een aantal pezen door zodat hij voor zijn leven verminkt was aan zijn linkerbeen. Dat had zijn geloof niet geschokt, eerder verdiept.
Na de dood van zijn vrouw wijdde hij zich geheel aan een bewust christelijk leven. Vandaar dat hij tot bisschop werd gekozen van de plaats Tremithus (Trimiton). Maar dat bracht geen verandering in zijn dagelijkse dag. Net als vroeger weidde hij zelf zijn kudde en bewerkte hij eigenhandig zijn land. Van de opbrengst ging het meeste naar de armen, want hij had zelf maar weinig nodig.
Er zijn vele wonderen van hem bekend. Zo wordt er verhaald hoe er eens op het eiland Cyprus grote droogte heerste 'vanwege de talrijke zonden van de mensen'. Tot overmaat van ramp brak ook de pest nog uit. Vele mensen stierven en degenen die nog in leven waren, beseften dag en nacht het gevaar waarin ze verkeerden. Ten einde raad klopte men bij bisschop Spiridon aan met de vraag of hij wilde proberen God de Heer te vermurwen: 'Zodat hij met het water uit zijn ene oog voor hen het water uit de hemel zou verwerven.' De heilige bad en weende, en het begon te regenen...
Zo kwam er een eind aan die ellende. Maar - aldus een oude kroniek 'omdat er aan de zonde nooit een eind komt, kwam ook de ellende weer terug', nu in de vorm van misoogst. Er waren heel wat arme mensen die stierven van de honger. 'De rijken sloten hun handen en deuren met de bedoeling dat het geroep van de armen niet in hun hart zou doordringen.' Zo klopte eens een arme man aan bij een rijke en verzocht hem dringend te hulp te komen met wat hij maar missen kon. De rijke kon niets missen. Nu zocht de arme zijn heil bij bisschop Spiridon. Deze antwoordde hem: "Wees niet bang en zit maar nergens over in, want morgen zal je huis tot de nok toe gevuld zijn. En die rijke mag dan nu zijn geluk niet op kunnen, hij zal nog op zijn neus kijken. Let op mijn woorden: je zult het zien en beleven dat hij jou op zijn blote knieën komt smeken of je alsjeblieft al wat je nodig hebt van hem wilt aannemen! En dan zal het jouw beurt zijn om de spot met hem te drijven." De arme man ging allesbehalve getroost bij zijn bisschop vandaan. Hij vond diens troostwoorden wat al te goedkoop. Maar die nacht zond de Heer zo'n grote watervloed op de graanschuren van die rijke af, dat al zijn tarwe naar buiten dreef de stad in. De armen kwamen er gretig op af; dus ook onze man die zich dit buitenkansje niet voorbij liet gaan en zijn huis tot de nok toe vulde met het kostbare spul. De rijke zag dat er geen houden meer aan was, en smeekte de arme dat hij moest pakken wat hij pakken kon. Maar de arme man lachte hem vierkant uit en vertelde wat de bisschop gisteravond tegen hem gezegd had.
Ook bracht de heilige bisschop eens een waterloop tot stilstand. Dat was, toen een goede vriend van hem op valse gronden veroordeeld was en onschuldig in de gevangenis dreigde te verdwijnen. Hij ging er meteen op af. Hij moest daartoe een beek doorwaden. Maar deze was op dat moment zo gezwollen dat er geen doorkomen aan was. Daarop gebood de heilige aan het water dat het stil moest blijven staan. Dat gebeurde. Voordat de bisschop ter plaatse was, had het gerucht hiervan de keizer al bereikt. Daarop kwam deze tot inkeer en liet de gevangene vrij.
Hij was aanwezig op het Concilie van
Nicea
, dat was in 325.
Temidden van de heftige richtingenstrijd die toen de geloofsgemeenschap verdeelde, hield hij uiterst eenvoudige betoogjes; daardoor en door zijn menslievende wonderen speelde hij het klaar om vele afgedwaalden op het rechte pad terug te brengen.
Hij genas in die tijd ook Keizer Constantius (340-360) van een ernstige ziekte. Dat ging zo. Tijdens de voorbereidingen voor een veldtocht tegen Perzië, werd Constantius doodziek. Geen geneesmiddel scheen nog te helpen. Nu nam Constantius zijn toevlucht tot het gebed. 's Nachts werd hem in een droom door een engel een grote bisschoppenvergadering getoond; met nadruk wees de engel op twee bisschoppen in het bijzonder. De volgende dag liet Constantius onmiddellijk alle bisschoppen bij zich ontbieden om te zien of die bijzondere twee er tussen zaten. Zo meldde ook Spiridon zich bij de ingang van het paleis. Maar hij ging zo eenvoudig gekleed dat de keizerlijke garde hem voor een bedelaar aanzag. Toen die bedelaar hem te kennen gaf dat de keizer naar hem had gevraagd, verkocht hij hem een flinke draai om de oren en beet hem toe dat hij moest maken dat hij wegkwam. Zonder zich te bedenken keerde de zachtmoedige man hem de andere wang toe. Toen besefte die paleiswacht pas wie hij voor zich had en dat de keizer zelf om hem had gevraagd vanwege zijn ziekte. Hij schaamde zich diep, viel Spiridon te voet en smeekte om vergiffenis. Maar de heilige sprak hem troostend en bemoedigend toe. Meteen toen hij de keizerlijke vertrekken binnenkwam, herkende Constantius in hem de belangrijkste van de twee bisschoppen die de engel in zijn droom had aangewezen. Op het moment dat Spiridon hem de handen op het hoofd legde, bleek de keizer genezen.
Daarnaast wordt nog verteld dat hij in de toekomst kon zien en dat hij zelfs de geheimste roerselen kende die er in de harten van mensen omgingen. Tijdens zijn leven heeft hij velen tot geloof gebracht. Hij stierf tenslotte in het jaar 348.
Verering & Cultuur
Eind 7de eeuw werden zijn relieken overgebracht naar Constantinopel, in 1456 naar Epirus en van hier naar Korfu, waar zijn lijk rechtop staande in een sarcofaag (stenen doodkist) wordt bewaard.
Overwinningen op de Turken bij Lepanto (1571) en Korfu (1716) alsmede de bevrijding van Korfu van de pest (1630) werden aan hem toegeschreven. Op Korfu houdt men op palmzondag, paaszaterdag, 11 augustus en de eerste zondag van november processies ter ere van hem.
Hij is patroon van Korfu; van wezen, van zeelieden aan de oostkant van de Middellandse Zee en wordt aangeroepen tegen overstromingen.
Hij wordt afgebeeld met een herdersmuts of rechtop staande in een sarcofaag. Soms ook met een stekel in de hand (omdat hem daarmee tijdens de christenvervolgingen een oog is uitgestoken).
Afbeeldingen
ca 1490, Goul, wandschildering — Platanistasaca 1980, wandschildering — Peleponnesos
