Sofia van Rome

Er lag in de catacomben van Callixtus aan de beroemde Via Appia in het oude Rome een Sofia begraven. Er moet ook een Sofia begraven hebben gelegen onder de kerk van San Pancrazio aan de Via Aurelia. Daar is ook sprake van drie dochters, zonder dat hun namen worden genoemd. Haar legendarische levensverhaal stamt uit de 8e eeuw; daar hebben de dochters ook namen: Fides, Spes en Caritas (= Geloof, Hoop en Liefde).

Legende
Sofia zou ten tijde van de Romeinse keizer Hadrianus (117-138) met haar man in de stad Milaan gewoond hebben. Zij waren christen en behoorden tot de hogere kringen in het Romeinse Rijk. Na de dood van haar echtgenoot besloot zij haar rijke bezittingen onder de armen te verdelen en met haar dochters naar Rome te verhuizen met de bedoeling omwille van Christus de marteldood te ondergaan. Inderdaad werden ze al gauw als christen bij de overheid aangebracht. De drie meisjes, die eigenlijk de kinderschoenen nog niet eens waren ontgroeid zouden daarop omwille van Christus de marteldood gestorven zijn. Toen Sofia drie dagen later hun graf bezocht om er te bidden, is zij daar dood gebleven. Sommige verhalen weten echter te vertellen dat ook Sofia zelf haar leven beëindigde als martelares .

Verering

Haar verering gaat terug tot de eerste eeuwen van het christendom. Vooral in het Oost-Romeinse Rijk was zij populair. Reeds in de 6e eeuw verrees in de stad Constantinopel een basiliek die werd toegewijd aan Sint Sofia. Tegenwoordig is dat een moskee in Istanboel. Het zou een vergissing zijn te menen dat deze kerk aan haar was toegewijd. Het betreft hier de goddelijke wijsheid, die bijna als een persoon wordt opgevat. Zou zij misschien ook aan de oorsprong staan van onze heilige uit Rome. Zij bracht immers de drie belangrijkste deugden van de christelijke godsdienst voort: geloof, hoop en liefde? Het is goed mogelijk dat de gelovigen in de loop der tijden die goddelijke deugden als heilige personen zijn gaan beschouwen...

Hun populariteit nam toe, toen hun relieken ten tijde van Paus Paulus I (757-767) werden overgebracht naar de kerk van Sint Silvester, gelegen aan het Campo Marzio, midden in Rome. Een gedeelte daarvan kreeg bisschop Remigius van Straatsburg mee naar huis. Hij schonk ze aan klooster Eschau in de Elzas ten zuiden van Straatsburg. Dat zou gebeurd zijn op een 15e mei; dat werd dus één van haar feestdagen. De dagen die eraan voorafgaan, de 11e tot en met de 14e mei, staan vanouds bekend als koude dagen; zodat de heiligen van die dagen de bijnaam ijsheiligen kregen. Omdat Sofia's feest op de 15e mei daar precies achteraan kwam, kreeg ze bijnamen als 'Koude Sofie', 'Sofia Iswibili' oftewel 'Sofia IJsvrouw'.

Zij wordt afgebeeld met haar drie dochters, soms met een zwaard, het moordwerktuig waarmee zij zijn omgebracht. Zij heeft ook wel een palm (overwinningsteken van de martelaar ) en een boek.
Zij is patrones van de weduwen.
Soms worden haar drie dochters in verband gebracht met andere drietallen van heilige vrouwen, zoals de mysterieuze Aubet, Cubet en Guerre (ook wel geheten Embede, Warbede en Wilbede, die in de Dom van Worms worden vereerd); of ook met de Drie Heilige Mädel Barbara, Catharina en Margaretha).